Ο ζωγράφος Εμμανουήλ Ζαΐρης γεννήθηκε στην Αλικαρνασσό της Μ. Ασίας το 1876 ή 1878 και απεβίωσε στη Μύκονο το 1948.
Σπούδασε στην Ακαδημία Καλών Τεχνών του Μονάχου το 1894 κοντά στον Ν. Γύζη και παρέμεινε εκεί. Επιστρέφοντας στην Ελλάδα διορίστηκε το 1932 διευθυντής του παραρτήματος της Σχολής Καλών Τεχνών στη Μύκονο.
Ασχολήθηκε με σκηνές που αποτυπώνουν την καθημερινή ζωή των ανθρώπων του μόχθου και της βιοπάλης, με ρεαλισμό και δραματικότητα, προσδίδοντας κοινωνιολογική και όχι ηθογραφική διάσταση στα έργα του. Ζωγράφισε, επίσης, προσωπογραφίες και τοπία. Η φωτεινότητα των χρωμάτων, οι παχύρρευστες πινελιές και η ελλειπτική απόδοση του χώρου αποκαλύπτουν γερμανικές ιμπρεσιονιστικές επιρροές και απομάκρυνση από το κλίμα της σχολής του Μονάχου.
Έργα του παρουσιάστηκαν σε ατομικές και ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το Μόναχο (Glaspalast) (1904-1930), όπου το 1913 τιμήθηκε με το χρυσό μετάλλιο. Συμμετείχε στην Μπιενάλε Βενετίας το 1936 και το 1950.
Αναδρομική διοργανώθηκε στο Μόναχο το 1921 και το Ζάππειο το 1934.